Graag willen we de volgende tips met je delen. We weten uit eigen ervaring hoeveel het voor je kan betekenen, maar ook door ervaringen van lotgenoten. Als het in jullie situatie mogelijk is hopen we dat je er je voordeel mee kunt doen!

Voor ouders,artsen en verpleegkundigen als je kindje in het ziekenhuis wordt opgenomen.

• Probeer toch de moed en de tijd te vinden om het boekje wat je krijgt over de afdeling Neonatologie te lezen. Er staan hele waardevolle dingen in.
• Houd een dagboek bij van alles wat er met jullie en je kindje gebeurt. Je vergeet het heel snel als je het niet opschrijft. Als je het later terugleest kun je er heel veel steun uit halen
• Ga in op het aanbod van de verpleging om ook een dagboekje bij te houden voor je kindje! Je beseft pas later dat het van onschatbare waarde is! (koop dus een extra boekje)
• Hetzelfde geldt voor het aanbod om foto's en video-opnames te maken. Zij maken dingen mee van jouw kindje die jij (misschien) niet ziet. (op een speentje zuigen, luiers verschonen, wassen, je kindje dat zijn of haar oogjes open heeft tijdens de verzorging)
• De dingen die je zelf mag en kunt doen bijv. een schone luier geven, je kindje zelf wassen, doe dit ook zelf, of geef bij de verpleging aan dat je dit zelf graag wilt doen, het wassen van je kindje kan misschien verplaatst worden van 's ochtends naar 's middags.
• Maak je eigen ritueel(tje) als je bij je kindje komt, draai muziek of laat een muziekdoos spelen, zorg dat je kindje precies weet dat jij er weer bent en dat het goed is. Hoe ziek je kindje ook mag zijn, zo krijg je een band die nog steviger is.
• Schrijf de vragen die in je opkomen op en stel ze meteen zodra je weer op de afdeling komt, wacht er niet mee, zo voorkom je wellicht onnodige zorgen.
• Vraag of je dingen die voor je kindje gebruikt zijn mag houden, bijvoorbeeld de plakkertjes waarmee de diverse meetapparatuur wordt bevestigd, een spuitje, klemmetje o.i.d. Misschien mag je wel een lakentje hebben waar de geur van jouw kindje in zit.
• Maak gebruik van het aanbod om de maatschappelijk werker in te schakelen. Zij hebben altijd een luisterend oor voor je en kunnen bepaalde zaken voor je afhandelen waar jij geen zin in hebt.
• Probeer zoveel mogelijk samen met je kindje te genieten van het samen zijn!

• Probeer zoveel mogelijk alert te blijven en mee te maken wat er allemaal gebeurt.
• Vraag of je apart mag zitten, dus niet op de afdeling.
• Neem iedere seconde in je op als het kan!
• Laat je kindje in jouw of jullie armen inslapen als het kan!
• Wil je je kindje nog laten dopen? Dat kan ook, de ziekenhuispastor doet dat voor je, of anders een arts of iemand anders, dat mag ook.
• Je mag zelf je kindje wassen, lekker insmeren met Zwitsal en aankleden. Leg alles vast wat je doet, op video en foto! Later ben je echt enorm blij dat je het allemaal weer mag bekijken!
• Misschien mag je het lakentje houden, of de hydrofielluier waar je je kindje mee gedroogd hebt. Vraag er naar.
• Maak hand- en voetafdrukjes, gelukkig bieden ze dat in het ziekenhuis aan! Een prachtige herinnering, echt waar!
• Probeer je kindje toch vast te houden en te knuffelen, het is echt niet eng, het is jouw kindje!
• Als je kindje in het ziekenhuis blijft omdat er nog onderzoek gedaan wordt, vraag dan of je hem of haar op mag halen op de afdeling i.p.v. in het mortuarium.
• Als je je kindje mee naar huis neemt nadat het is overleden, laat je door iemand ophalen zodat je niet zelf hoeft te rijden en samen kunt genieten van je kindje op weg naar huis.
• Indien mogelijk, neem dezelfde weg uit het ziekenhuis, die je altijd hebt gelopen als je naar je kindje toeging (via de hoofdingang), en ga niet via een of andere vreemde achteruitgang.
• Ook nu krijg je weer een boekje van het ziekenhuis "Het verlies van uw baby". Lees dit boekje z.s.m. er staan echt waardevolle tips in!

Als je je kindje thuis mag houden tot de begrafenis of crematie

• Houd een dagboek bij van alles wat er met jullie en je kindje gebeurt. Je vergeet het heel snel als je het niet opschrijft. Als je het later terugleest kun je er heel veel steun uit halen
• Niet iedereen denkt meteen aan het thuis opbaren, maar het is een hele grote steun in het rouwproces wat je doormaakt, dus als het enigszins kan, maak dan gebruik van die gelegenheid.
• In die paar dagen die je mag doorbrengen met je kindje komt er heel veel op je af en moet je heel veel (laten) regelen. Probeer sterk te zijn en alert, alles wat uit jezelf komt voelt goed, volg je eigen gevoel. Er is tegenwoordig echt heel veel mogelijk, vraag er zeker naar, schroom niet, je kunt het maar 1 keer doen! Hoe een ander het doet is niet belangrijk, ook niet wat "gewoonte" of "traditie" is. Doe het zoals jullie het willen.
• Op www.lieve-engeltjes.nl lees je verhalen van lotgenoten en daarin kun je veel tips voor het afscheid vinden.
• Maak een mooie kaart, ook het geboortekaartje kan (weer) gebruikt worden. Je hoeft niet persé een rouwkaart te kiezen, kijk in de mappen met geboortekaartjes, die zijn veel vriendelijker voor een kindje.
• Ook op Internet kun je ideeën opdoen, verderop volgen enkele sites.
• Geniet (als het nog kan) zoveel mogelijk van de aanwezigheid van je kindje; neem het op schoot, knuffel het, wieg het. Misschien willen je familieleden of vrienden dat ook graag. Laat hun dan ook toe om dit te doen, maar alleen als je dat zelf wilt! Maak hiervan foto's of videobeelden.
• Als je veel tijd voor jezelf wilt houden kun je je dierbaren laten weten dat er 1 dag is waarop ze bij jullie thuis afscheid mogen nemen van je kindje
• Misschien mag je je kindje iedere morgen nog een keertje wassen, insmeren en schone kleertjes aan doen. Was de kleertjes dan daarna niet, dan behoud je iets waar de geur van je kindje in zit!
• Bewaar eventueel een haarlokje, dat is bijvoorbeeld heel mooi in een medaillon.
• Leg je kindje af en toe even bij je in bed en leg ook dit vast.
• Als je een professionele fotograaf uitnodigt dan krijg je hele mooie en bijzondere foto's van jullie samen met je kindje (zwart/wit en sepia, echt prachtig om te zien) Zij hebben vaak hele goede ideetjes.
• Maak voetafdrukjes en/of handafdrukjes in klei, daar kun je dan later hele mooie dingen van maken of laten maken. (zelf een lijst maken in de vorm van het symbool voor je kindje bijvoorbeeld en het daarin vastzetten)
• Probeer sterk te zijn tijdens de afscheidsdienst, en laat het vastleggen op video.

Links naar interessante sites:

http://verlies.babybrabbel.nl	als je roze wolk in duigen is gevallen heel veel nuttige tips voor het afscheid en de periode erna
www.lieve-engeltjes.nl	veel verhalen van ouders die ook hun kindje verloren op deze site vind je tevens een boekenlijst www.uitvaart.nl hier wordt heel veel praktische informatie gegeven over alles wat met een uitvaart te maken heeft
www.rouw.nl	rouwverwerking
www.gedachten-gedichten.nl	allerlei gedichtjes
www.vook.nl	site van de Vereniging Ouders van een Overleden Kind
www.uitvaart.nl	meer informatie over de uitvaart
www.uitvaartinformatie.nl	info over de uitvaartplechtigheid
http://herdenk-kinderen.startkabel.nl	herdenk-kinderen...
Verjaardagsideetjes: De muziek draaien die speciaal is voor je kindje en voor jullie Een bloemstukje laten maken voor thuis of op het grafje of plekje waar de as is uitgestrooid of bewaard, hierin kun je het getal van de leeftijd verwerken bijvoorbeeld. Er is oase in allerlei vormen te verkrijgen. Ook kun je het symbool wat je voor je kindje hebt verwerken in het bloemstuk Een gedichtje voor je kindje maken op een mooie kaart en die bij je kindje brengen, waar je zijn/haar plekje hebt Je dierbaren uitnodigen bij het grafje van je kindje Je dierbaren vragen of ze iets mee willen nemen naar het grafje (roos, kaartje, briefje, gedichtje, wens of iets liefs voor je kindje) Je dierbaren uitnodigen voor koffie en gebak Samen met je dierbaren eten, bij jullie thuis Iedereen die komt iets speciaals voor je kindje laten maken (gedichtje, kaartje, kadootje) Je dierbaren iets laten maken en meenemen voor het plakboek van je kindje Video en foto's bekijken Samen een (strand)wandeling gaan maken Ballonnen oplaten voor je kindje Met broertjes en zusjes iets leuks gaan doen die dag! Kaartjes sturen naar je dierbaren met daarop je wensen voor de verjaardag van je kindje (velen durven niets te laten horen, zijn bang dat het te pijnlijk is voor jullie. Wil je wel bezoek o.i.d. geef dat dan gewoon zelf aan) Elkaar iets geven ( in de vorm van het symbool van je engeltje) met de naam van je engeltje (ketting, armbandje, ring o.i.d.) Een tatoo laten zetten van het symbool wat je hebt voor je kindje Een bijzonder dagje uit, samen of met dierbaren (Efteling, Pieterburen, wandelen op de Veluwe etc.) De doopkaars aansteken en dan bv naar muziek luisteren Het aantal kaarsjes branden van de jaren dat je kindje oud zou zijn geworden bij de foto op de schouw Picknicken met lekkere hapjes Zelf een taart bakken met de naam en/of het symbool van je engeltje er op Een beeld in de tuin plaatsen Een boom planten Een gedenksteen in de tuin maken Een brief sturen van tevoren waarin je aangeeft hoe je de dag graag wilt vieren en wat je graag zou willen van de mensen om je heen In de uitnodiging mensen vragen of ze een donatie willen storten t.b.v. bv. Lieve Engeltjes, Unicef, Warchild o.i.d. Op andere verjaardagen binnen het gezin ook iets brengen bij het grafje/plekje van je overleden kindje Lees je deze pagina en heb je zelf nog tips of links, mail het dan a.u.b. naar ons, dan kunnen we het aanvullen! Bij voorbaat hiervoor onze dank!